Woningcorporaties lopen extra klimaatrisico’s, Rotterdam wil dat samen aanpakken
Warme slaapkamers, natte kruipruimtes en buurten waar problemen zich opstapelen. Klimaatverandering raakt de gebouwde omgeving allang niet meer “een beetje”. En in Rotterdam komt die klap extra vaak terecht bij corporatiewoningen.
Daarom organiseren Gemeente Rotterdam en Dutch Green Building Council (DGBC) op dinsdag 3 maart van 13:00 tot 17:00 uur een middag over klimaatrisico’s bij corporaties en gemeenten: samen aan de slag! in het Timmerhuis. We bundelen kennis en praktijk en maken samen keuzes die woningen en wijken sneller klimaatbestendig maken.
Onderzoek: corporatiewoningen vaker blootgesteld
Uit onderzoek van DGBC en Climate Adaptation Services (CAS), blijkt dat corporatiewoningen gemiddeld vaker worden blootgesteld aan klimaatrisico’s dan de rest van Nederland. Het gaat om vier grote risico’s: hitte, droogte, wateroverlast en overstroming. Van de onderzochte corporatiewoningen heeft 75% een middelhoge of hoge blootstelling aan hittestress door warme nachten. Landelijk ligt dat op 55%. Ook grondwateroverlast (37% vs. 27%) en waterdiepte bij hevige buien (33% vs. 25%) komt vaker voor dan gemiddeld.
En dat is niet alleen een technisch probleem, zeggen Guido Slokkers (procesmanager Nieuw vastgoed en adviseur voor duurzame gebiedsontwikkeling) en Luke Davids (procesmanager Bestaand Vastgoed en adviseur voor het thema Hitte en voor Klimaatrechtvaardig Rotterdam) van Rotterdams WeerWoord. Het is ook een sociale kwestie. “Voor Rotterdam laat het rapport zien dat klimaatverandering vooral daar voelbaar wordt waar de stad al kwetsbaar is,” zegt Davids. “Corporatiewoningen liggen relatief vaak in wijken waar hittestress en vochtproblemen al een grote rol spelen. Bewoners hebben vaak minder financiële ruimte om zelf iets te doen, terwijl zij juist gevoeliger zijn voor de gevolgen.”
Hitte is het grootste risico
In Rotterdam springt één risico eruit: hitte. Niet alleen buiten op straat, maar juist binnen in huis. “Het thema hitte is op dit moment urgent,” zegt Slokkers. “We zien dat de temperatuur steeds verder stijgt en we simpelweg meer warme dagen hebben. Onze woningen zijn daar nog onvoldoende op voorbereid, waardoor bewoners steeds vaker last krijgen van oververhitting.” Wie ooit in een slecht geïsoleerd appartement op driehoog heeft gezeten tijdens een hittegolf, weet wat dat betekent. Slecht slapen, hoofdpijn, benauwdheid. Voor ouderen en mensen met gezondheidsproblemen kan het echt gevaarlijk worden.
Waarom huurders dit niet alleen kunnen oplossen
Veel huurders kunnen hun woning niet zelf aanpassen. Ze kunnen niet zomaar zonwering ophangen, groen op het dak aanleggen of ingrijpende isolatiemaatregelen doen. En zelfs als ze het zouden willen: het kost geld, tijd en je hebt toestemming nodig van de verhuurder. Dat betekent dat woningcorporaties en gemeenten aan zet zijn. Voor woningcorporaties gaat dit ook om risicobeheer. Door nu maatregelen te nemen, beperk je de kans op terugkerende schade en hoge herstelkosten. Dat scheelt geld, maar ook klachten en stress bij bewoners. En het maakt het makkelijker om onderhoud en renovatie goed te plannen, zodat woningen leefbaar en betaalbaar blijven voor huurders.
“Corporaties zijn verantwoordelijk voor een basiskwaliteit van leefbaarheid,” zegt Davids. “Daar hoort bij dat klimaatadaptatiemaatregelen structureel worden meegenomen in beheer, onderhoud en renovatie. En veel maatregelen liggen juist op gebiedsniveau. Daar heb je samenwerking met de gemeente voor nodig, bijvoorbeeld bij vergroening van de openbare ruimte.” Rotterdam helpt woningcorporaties daarbij ook praktisch. Er is bijvoorbeeld de subsidie Klimaatadaptatie waarmee corporaties maatregelen kunnen nemen om woningen klimaatbestendig te maken.
Van zonneschermen tot groenblauwe daken
Het onderwerp leeft al bij corporaties. Steeds meer partijen weten de subsidieregeling te vinden, merken Slokkers en Davids. Dat levert ook concrete voorbeelden op. “In Overschie heeft Woonstad bij het Mookhoekplein 82 warme woningen voorzien van zonneschermen,” vertelt Davids. “Dat zijn maatregelen die direct verschil maken voor bewoners.” Maar het grote punt is, dit soort oplossingen moeten sneller en slimmer opgeschaald worden. Niet als losse projecten, maar als gezamenlijke lijn. Zeker omdat klimaatrisico’s zich vaak opstapelen in dezelfde buurten.
Een flat met zonwering in Rotterdam. Foto: Eric Fecken.
Samenwerken werkt alleen als je elkaar echt snapt
Rotterdam werkt daarom al langer structureel samen met woningcorporaties. Niet alleen op papier, maar juist in de praktijk. “We zijn daar vanuit Rotterdams WeerWoord een paar jaar geleden bewust mee begonnen,” zegt Davids. “Per grote corporatie is iemand van het ingenieursbureau één dag per week gedetacheerd geweest. Niet alleen voor advies, maar ook om elkaars tempo, afwegingen en praktijk beter te begrijpen.” Die samenwerking is inmiddels verdiept met vaste themasessies, elke zes weken, met de vier grote corporaties. “Zo ontstaat er meer samenhang tussen beleid, uitvoering en lange-termijnambities,” zegt Davids.
Van inzicht naar actie
De bijeenkomst op 3 maart is bedoeld om samen stappen te zetten met woningcorporaties én partijen die direct invloed hebben op het slagen van klimaatadaptatie bij corporaties. Denk aan gemeenten, provincies, waterschappen en financiële instellingen. Want één ding is duidelijk, klimaatrisico’s stoppen niet bij de erfgrens. “We willen dat partijen niet alleen gezamenlijk probleemeigenaar zijn, maar ook elkaars oplossingspartner,” zegt Slokkers. “Door kennis te delen en ervaringen uit te wisselen, komen we verder.” Het programma bestaat uit een plenair deel met keynote(s) en een paneldiscussie, gevolgd door break-outs over financieel- en risicomanagement, gebiedssamenwerking en thema’s zoals hitte en wateroverlast.
Onder andere wethouder Chantal Zeegers (wethouder Klimaat, Bouwen en Wonen bij de Gemeente Rotterdam) en Marike Bonhof (bestuurder van woningcorporatie Ymere) leveren een bijdrage. Voor wie nog niet bekend is met het Framework for Climate Adaptive Buildings, is er om 12:00 uur een korte introductie. Zo kun je meteen aanhaken en meepraten. “Het doel is dat we van elkaar leren, elkaar inspireren en elkaar weten te vinden,” zegt Slokkers. “En dat we de komende jaren samen zorgen dat zowel bestaande als nieuwe woningbouw klimaatadaptief wordt.”
Geen luxe, maar basis
Davids vat het persoonlijk samen: “Klimaatrechtvaardigheid is voor mij essentieel. Klimaatverandering raakt niet iedereen gelijk. Bewoners van sociale huurwoningen bevinden zich relatief vaak in kwetsbare leefomstandigheden. Het geeft mij motivatie om ervoor te zorgen dat juist deze bewoners worden beschermd en dat ongelijkheid niet verder groeit.” En dat is precies de kern van deze middag. Klimaatadaptatie is geen extraatje voor later, het is basis. Het gaat om gezondheid, betaalbaarheid en leefbaarheid. Of je nu in een koopwoning woont of in sociale huur, iedereen moet veilig en fijn kunnen wonen.
Praktische info
Klimaatrisico’s bij corporaties en gemeenten: samen aan de slag! Dinsdag 3 maart 2026, 13:00-17:00 (met borrel) Locatie: Timmerhuis Rotterdam Organisatie: Gemeente Rotterdam & DGBC
Werk je bij een woningcorporatie, gemeente, waterschap, provincie of financiële partij en wil je weten waar jouw grootste risico’s zitten én wat je morgen al kunt doen? Dan is deze middag precies voor jou.
In een extra interview leggen Guido Slokkers en Luke Davids uit wat er lang ontbrak om echt tempo te maken, en hoe corporaties en gemeenten van losse projecten naar één gezamenlijke werkwijze gaan. Lees het interview hier.
