Natuur Portfolio Index
Biodiversiteit staat wereldwijd en ook in Nederland onder druk. Verstedelijking, intensief ruimtegebruik en klimaatverandering zorgen ervoor dat ecosystemen onder druk staan en soorten verdwijnen. Tegelijkertijd groeit het besef dat natuur en biodiversiteit essentieel zijn voor een gezonde leefomgeving, klimaatadaptatie en toekomstbestendig vastgoed. Juist de gebouwde omgeving speelt een belangrijke rol op de kwaliteit van natuur en leefomgeving.


In de praktijk blijkt het echter lastig om biodiversiteit structureel mee te nemen in vastgoedbesluitvorming. Veel ambities vertalen zich nog naar losse maatregelen op gebouwniveau, terwijl biodiversiteit sterk samenhangt met de ruimtelijke context en juist vraagt om sturing op samenhang en schaal. Daarnaast bestaan er al verschillende initiatieven, richtlijnen en instrumenten rond biodiversiteit, maar ontbreekt een overkoepelend kader dat deze samenbrengt en toepasbaar maakt op portefeuilleniveau.
Vastgoedpartijen, investeerders en overheden lopen in de praktijk tegen dezelfde vraag aan: hoe maak je biodiversiteit concreet, meetbaar en stuurbaar op portefeuilleniveau?
Om deze vraag te beantwoorden slaan vastgoedeigenaren, -beleggers en overheid onder leiding van DGBC de handen ineen. Samen ontwikkelen we in de loop van 2026 en 2027 een methode om de natuurinclusiviteit van een vastgoedportefeuille in beeld te brengen, verbeterkansen inzichtelijk te maken en maatregelen te prioriteren: de Natuur Portfolio Index (NPI). NPI streeft ernaar om na oplevering strategisch positieve impact te kunnen maken op de natuur in de bestaande gebouwde omgeving.
Waarom een Natuur Portfolio Index?
Om biodiversiteit daadwerkelijk te versterken, is inzicht nodig op het niveau waarop investerings- en strategische keuzes worden gemaakt: het vastgoedportfolio. Zonder overzicht blijft biodiversiteit versnipperd en moeilijk te prioriteren. Met een integraal beeld ontstaat ruimte voor gerichte investeringen op plekken waar de ecologische impact het grootst kan zijn.
De Natuur Portfolio Index helpt om biodiversiteit zichtbaar te maken binnen vastgoedorganisaties. De methodiek biedt inzicht in hoe een portfolio er nu voor staat, maakt vergelijking tussen locaties mogelijk en ondersteunt het stellen van prioriteiten. Daarnaast helpt de NPI om biodiversiteit structureel te verbinden aan bredere opgaven, zoals klimaatadaptatie, waardeontwikkeling en verantwoording richting stakeholders.
Door te werken met één gezamenlijke aanpak ontstaat een gedeelde taal voor marktpartijen en overheden, wat samenwerking en opschaling vergemakkelijkt.
Aansluiten op wat er al is
Natuurlijk zien we dat er al verschillende initiatieven, instrumenten en kennis in de markt aanwezig is. De Natuur Portfolio Index bouwt hierop voort. Denk bijvoorbeeld aan onder andere de Basiskwaliteit Natuur (BKN), BREEAM-NL en het Framework for Climate Adaptive Buildings. Deze initiatieven vormen belangrijke bouwstenen voor het begrijpen en versterken van biodiversiteit in de gebouwde omgeving.
Door hierop voort te bouwen, sluit de NPI aan bij wat er al is en zorgt de methode voor samenhang, toepasbaarheid en schaal. Zo worden bestaande inzichten gecombineerd en vertaald naar één praktisch kader dat inzetbaar is op portefeuilleniveau.
Naast toepassing in de praktijk wordt bij de ontwikkeling van de Natuur Portfolio Index nadrukkelijk gekeken naar aansluiting op bestaande en toekomstige rapportagekaders. Denk hierbij aan Europese en nationale ontwikkelingen zoals de CSRD en bijbehorende standaarden op het gebied van biodiversiteit en ecosystemen.
Door hier vanaf het begin rekening mee te houden, kan de NPI bijdragen aan consistente en onderbouwde verantwoording over biodiversiteit, en helpen bij het vertalen van beleids- en rapportage-eisen naar concrete sturingsinformatie voor vastgoedportfolio’s.
De methodiek: van inzicht naar gerichte actie
De Natuur Portfolio Index zal bestaan uit drie samenhangende stappen die gezamenlijk inzicht en handelingsperspectief bieden.
De geoscan brengt op gebieds- en portefeuilleniveau de ruimtelijke en ecologische context in beeld. Op basis van beschikbare geo- en omgevingsdata ontstaat inzicht in de condities rondom vastgoed, zoals aanwezige natuurwaarden en omgevingskenmerken.
De kavelscan verdiept dit beeld op kavelniveau. Hierbij wordt gekeken naar de ecologische kwaliteit en het potentieel van de inrichting van grond, gevel en dak. Zo wordt zichtbaar welke assets binnen een portfolio de meeste kansen bieden voor natuurinclusieve verbetering.
De impactanalyse vertaalt deze inzichten naar actie. Op basis van de geo- en kavelscan worden maatregelen geïdentificeerd en geprioriteerd die de grootste biodiversiteitsimpact kunnen realiseren. Dit ondersteunt gerichte investeringskeuzes en maakt verbetering in de tijd meetbaar.
Gezamenlijk naar een marktstandaard
Het ontwikkelen van deze stappen doen we niet alleen. De Natuur Portfolio Index wordt ontwikkeld door Dutch Green Building Council (DGBC), Deltaplan Biodiversiteitsherstel, Schuttelaar & Partners en Naturalis. Deze samenwerking brengt kennis van de gebouwde omgeving, ecologie, beleid en praktijk samen.
De ontwikkeling van de NPI bouwt voort op bestaande kaders binnen de gebouwde omgeving en heeft als doel om, samen met markt- en kennispartners, te komen tot een breed gedragen en toepasbare methode. De ambitie is om de Natuur Portfolio Index in 2027 gereed te hebben als marktstandaard voor biodiversiteit in de gebouwde omgeving.
Na oplevering zullen gaandweg verbeteringen worden opgehaald. Net als andere methodes in beheer van DGBC, zoals FCAB, kunnen er over de jaren heen updates nodig zijn om de inhoud actueel te houden.
Meer weten of ook partner worden?
Ben je geïnteresseerd in de Natuur Portfolio Index en wil je meer weten of wil je bijdragen aan de methodiek? Neem dan contact op met Roosmarijn van de Velde (r.vandevelde@dgbc.nl).
Houd deze pagina in de gaten voor updates en bijeenkomsten.
Consortiumpartners NPI
Dutch Green Building Council (DGBC), Deltaplan Biodiversiteitsherstel, Schuttelaar & Partners en Naturalis werken samen aan de ontwikkeling van de Natuur Portfolio Index samen met de eerste partners.
Zo dragen we zorg voor een breedgedragen en praktisch toepasbare methodiek. Sluit jij je ook aan?





